Văn Khấn Cúng Tất Niên

Âm lịch: Tháng Chạp

Đồ Cúng Cần Chuẩn Bị

Chuẩn bị đầy đủ trước khi thắp hương và đọc văn khấn

Chưa chuẩn bị — tích vào ô khi đã sắm xong từng lễ vật
  • Mâm cỗ mặn bày trên bàn thờ gia tiên: 1 đĩa xôi, gà luộc nguyên con, giò chả, nem rán, 1–2 cái bánh chưng (miền Nam: bánh tét)
  • Canh (măng hoặc miến), 4–6 bát cơm trắng úp ngược (số bát tùy số người đã khuất muốn mời)
  • Hương 3 nén, nến 1 đôi (đặt 2 bên bát hương), 1 bình hoa tươi (cúc vàng, lay ơn đỏ)
  • 1–3 lá trầu têm cau, rượu trắng 3 chén, nước trà 3 chén
  • Vàng mã, tiền giấy
  • Trái cây ngũ quả: 5 loại quả bày thành tháp trên đĩa (chuối, bưởi, cam, quýt, táo hoặc quả theo mùa)
  • Bánh kẹo, mứt Tết
Giải thích từ ngữ lễ nghi (dành cho người lần đầu cúng)
Bát hương
Bình thờ để cắm nhang (hương) — thường bằng sứ trắng hoặc đồng, đặt chính giữa bàn thờ, không được tự tiện di chuyển
Hóa vàng mã (hóa = đốt)
Đốt thiêu tiền giấy, quần áo giấy sau khi cúng xong và hương tàn khoảng 2/3 — tục tin rằng đồ đốt sẽ gửi được về cõi âm cho người đã khuất hoặc thần linh
Ngũ quả
5 loại trái cây bày mâm cúng — miền Bắc: chuối, bưởi, cam, hồng, quýt. Miền Nam: mãng cầu, sung, dừa, đu đủ, xoài (cầu vừa đủ xài). Chọn quả đẹp, không dập nát
Trầu cau têm
Lá trầu gói với miếng cau và vôi trắng — lễ vật truyền thống, tượng trưng sự kính trọng. Có thể mua sẵn "trầu têm" tại chợ
Phóng sinh
Thả sinh vật (cá chép, chim) trở về thiên nhiên sau khi cúng — hành động tích đức, cầu may. Thả nhẹ nhàng sát mép nước, không thả từ trên cao
Tam sên
Bộ 3 lễ vật: thịt heo luộc + trứng luộc + tôm (hoặc cua) luộc — thường dùng khi cúng Thần Tài, Thổ Địa hàng tháng
Xôi
Gạo nếp đồ (hấp) chín — thường là xôi trắng hoặc xôi gấc đỏ. Dùng chén bày riêng hoặc đĩa, đặt cạnh gà luộc trên mâm cỗ
Vàng mã
Đồ giấy làm theo hình tiền, quần áo, xe cộ — mua tại tiệm vàng mã/hàng mã. Đốt NGOÀI TRỜI hoặc lò hóa vàng, không đốt trong nhà
Cỡ chữ:
Vừa

Văn khấn cúng Tất Niên

Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần) Con lạy chín phương Trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương. Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần. Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành Hoàng, ngài Bản xứ Thổ Địa, ngài Bản gia Táo Quân cùng chư vị Tôn thần. Con kính lạy Tổ Tiên, Hiển Khảo, Hiển Tỷ, chư vị Hương linh. Tín chủ con là: {{ten_tin_chu}} Ngụ tại: {{dia_chi}} Hôm nay là ngày 30 tháng Chạp năm {{nam_am}} (tức ngày {{ngay_duong}} tháng {{thang_duong}} năm {{nam_duong}}) Năm cũ sắp hết, năm mới sắp sang, tín chủ con cùng toàn gia thành tâm sắm sửa hương hoa, lễ vật, mâm cỗ tất niên. Chúng con kính mời: Bản cảnh Thành Hoàng Chư vị Đại Vương, ngài Bản xứ Thần linh Thổ Địa, ngài Bản gia Táo Quân, Ngũ Phương, Long Mạch, Tài Thần. Chúng con kính mời các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, chư vị Hương linh gia tiên nội ngoại về đây hưởng lễ tất niên. Cúi xin thương xót con cháu, linh thiêng hiện về, chứng giám tâm thành, thụ hưởng lễ vật. Phù hộ cho gia đình chúng con năm mới an khang, vạn sự như ý, già trẻ bình an, làm ăn phát đạt. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)

Lưu Ý

Cúng vào chiều 30 Tết (hoặc 29 nếu tháng thiếu). Đây là lễ mời ông bà tổ tiên về ăn Tết cùng con cháu. Lau dọn bàn thờ sạch sẽ trước khi cúng. Thắp đèn bàn thờ suốt 3 ngày Tết.

Văn khấn theo phong tục cổ truyền Việt Nam, tham khảo từ sách "Văn Khấn Cổ Truyền Việt Nam" (NXB Văn Hóa Thông Tin). Thành tâm là chính, không nặng hình thức.